Wiki

Werkkapitaal

Definities, de juiste balans en recente ontwikkelingen

Geld kunt u nooit genoeg hebben. Een volkswijsheid die nochtans niet geldt voor werkkapitaal. Bedrijven hebben ‘cash’ nodig om aan hun verplichtingen te voldoen. Maar te veel geld in de kas is ook weer niet goed. Te veel werkkapitaal betekent dat er verborgen kapitaal vastzit in zaken als voorraden, debiteuren en bestellingen in uitvoering. Werkkapitaalbeheer is een van de topprioriteiten voor bedrijven. Het betekent voortdurend de balans vinden tussen de reductie van werkkapitaal en de verbetering van de cashflow. Wat is werkkapitaal precies? Waarom is het belangrijk voor bedrijven? Hoe kunt u het verbeteren en wat zijn de meest recente ontwikkelingen? U leest het op deze wikipagina over werkkapitaal. 

Wat is werkkapitaal?

Werkkapitaal is het kapitaal dat bedrijven nodig hebben om aan hun dagelijkse financiële verplichtingen te voldoen: om leveranciers te betalen, salarissen uit te keren, onderhoud te verrichten, voorraden aan te vullen, enz. In economische termen is werkkapitaal het verschil tussen de vlottende activa (zoals voorraden, debiteuren en liquide middelen) en de vlottende passiva (zoals crediteuren en andere kortlopende schulden).

Waarom is werkkapitaal belangrijk?

Bedrijven die onvoldoende werkkapitaal hebben, krijgen problemen om hun dagelijkse uitgaven te bekostigen. Bij een tekort aan werkkapitaal kunt u bijvoorbeeld uw rekeningen niet meer voldoen. 
Dit brengt een direct gevaar op faillissement met zich mee. Maar te veel werkkapitaal is ook weer niet goed. Werkkapitaal is namelijk geld dat u niets oplevert. Het staat niet op de bank, zodat u er geen rente op ontvangt, en het kan ook niet geïnvesteerd worden in groei. Werkkapitaal ‘kost’ dus geld. Zeker in beursgenoteerde bedrijven eisen aandeelhouders vaak dat er zoveel mogelijk ‘cash’ wordt vrijgemaakt, zodat dit bijvoorbeeld kan uitgekeerd worden als dividend.

Wat bepaalt de hoogte van het werkkapitaal?

Bij werkkapitaal zijn er drie factoren van belang: debiteuren, voorraden en crediteuren. Hoe langer het duurt voordat debiteuren hun facturen betalen, hoe langer bedrijven moeten wachten op hun geld. Een lange betaaltermijn is dus niet gunstig voor het werkkapitaal. Hetzelfde geldt voor grote voorraden. Hoe langer artikelen op voorraad liggen, hoe langer het duurt voordat het bedrijf er geld voor ontvangt. Ook crediteuren hebben invloed op het werkkapitaal. Hoe langer het duurt voordat leveranciers betaald worden, hoe langer het bedrijf zijn werkkapitaal kan inzetten voor andere uitgaven. De periode tussen betaling aan de leverancier en ontvangst van geld van klanten heet de cash conversion cycle (CCC).

Hoe kan het werkkapitaal worden beïnvloed?

Wie zijn werkkapitaalpositie wil veranderen moet aan een van deze drie knoppen draaien: debiteuren, voorraad, crediteuren.

  1. Als debiteuren sneller betalen, dan komt er ook sneller geld binnen. Een van de manieren om dit te realiseren, is door uw (potentiële) klanten beter te screenen op hun betaalgedrag. Doe navraag naar hun kredietwaardigheid via kredietinformatierapporten en monitor uw klanten op financiële ontwikkelingen. Kijk ook eens kritisch naar uw facturatieproces. Zijn de facturen die u verstuurt duidelijk. Verstuurt u de factuur snel genoeg? Is er goede communicatie tussen uw salesafdeling en uw finance-afdeling? Hoe gebeurt het telefonisch incasso?
  2. Voorraden beter afstemmen op de behoefte van de markt leidt ook tot een betere werkkapitaalpositie. Zoals eerder aangehaald: hoe meer voorraden, hoe langer het duurt voordat die te gelde gemaakt worden.
  3. Door leveranciers later te betalen, houden bedrijven hun geld langer bij zich, waardoor het werkkapitaal toeneemt. Pas echter op voor deze handelswijze: uw bedrijf kan in een negatieve spiraal terechtkomen door het ene gat met het andere te dichten. Het is ook niet bevorderlijk voor de relatie met uw leverancier en het kan tevens leiden tot een negatief kredietadvies.

Er zijn ook alternatieve methoden om sneller uw geld te krijgen tegen betaling van een premie, zoals bij factoring of reverse factoring.

Cashflow-forecast is instrument voor goede balans werkkapitaal

Cashflowplanning is een belangrijk instrument om het werkkapitaal te optimaliseren. Bedrijven die sturen op cashflow kunnen goed inschatten hoe hun toekomstige inkomstenstroom zich zal ontwikkelen. Zij voeren onder meer een proactief debiteurenbeheer dat erop gericht is debiteuren zo snel mogelijk hun facturen te laten betalen. Wanneer men precies weet welke factuur wanneer voldaan zal worden, maar ook wanneer de eigen leveranciers betaald moeten worden, kunnen deze bedrijven hun cashflowpositie van dag tot dag voorspellen.

Berekening van nettowerkkapitaalratio

U kunt uw werkkapitaal berekenen door de nettowerkkapitaalratio te gebruiken. De netto-werkkapitaalratio is de verhouding tussen het nettowerkkapitaal en het kort vreemd vermogen, oftewel de kortlopende schulden. Als in de loop van de tijd de nettowerkkapitaalratio toeneemt, wijst dit op een verbetering van de liquiditeit. 

Feiten en cijfers over werkkapitaal

Sinds de financiële crisis vanaf 2008 is werkkapitaal een actueel onderwerp. Bedrijven kregen de afgelopen jaren minder gemakkelijk toegang tot kapitaal, omdat banken minder snel leningen toeken(n)(d)en door strengere eisen. Hierdoor was het bedrijfsleven veel meer aangewezen op (werk)kapitaal uit de eigen onderneming. Dit deden bedrijven door enerzijds leveranciers later te betalen en anderzijds door ervoor te zorgen dat debiteuren sneller hun rekeningen voldeden. Grote, machtige bedrijven die de betaaltermijn rekten naar 120 dagen leidde in 2014 zelfs tot een nieuwe wetgeving (wet maximale betaaltermijnen).

Voorkom toekomstige liquiditeitsproblemen

Laat uw zakenpartner vandaag nog volledig doorlichten.

Doe de gratis check

Weten hoe uw zakenpartner ervoor staat

Het is belangrijk om te weten met wie u zakendoet. Graydon biedt u een gratis check aan om u inzicht te geven in de financiële situatie van één van uw Belgische zakenrelaties.

Doe de gratis check