Artikel
Geschreven door Eric Van den Broele
Posted on 03/09/2019

Alarmwaarde traditionele knipperlichten zakt naar dieptepunt

438 keer gelezen

In het jaar 2000 werd een eerste samenwerking opgestart tussen de depistagedienst van de rechtbank van Dendermonde en Graydon. Hierbij kreeg de rechtbank toegang tot onze dataset om handelsonderzoeken efficiënt te documenteren. Eerder onbedoeld groeide dit experiment op enkele jaren tijd uit naar een situatie waarbij de meeste rechtbanken systematisch bedrijfsrapporten opvragen in het kader van handelsonderzoek, opschortingsdossiers of faillissementendossiers.

Daarnaast vragen steeds meer rechtbanken jaarlijks een lijst op van bedrijven binnen hun arrondissement die welbepaalde knipperlichten vertonen. Elke rechtbank behandelt deze lijsten op een eigen - en dus zeer diverse - wijze. Sommige rechtbanken leggen de nadruk op de redding van economische waarde of tewerkstelling. Anderen gebruiken ze veeleer om het ‘zieke vlees weg te snijden’.

Sindsdien rapporteren we jaarlijks en op vraag van de Unie der Rechters in Handelszaken van België (URHB) een aantal belangrijke evoluties binnen de wereld van de ondernemingsrechtbanken.

Download de recentste publicatie (situatie 31/12/2018):

Gezondheidsbarometer Belgische ondernemingen

Betaalgedrag

De afgelopen jaren maakten we getrouw een overzicht van de alarmwaarde van een beperkt aantal knipperlichten. In samenspraak met de URHB opteerden wij er vorig jaar voor om een aantal klassieke knipperlichten te vervangen door andere signalen die pertinenter én bruikbaar zijn voor de kamers voor handelsonderzoek.

Zo blijkt dat heel wat rechtbanken, en zeker hun kamers voor handelsonderzoek, terecht het betaalgedrag in de bedrijfsrapporten consulteren. Nochtans werd dit niet in de klassieke knipperlichtenlijst opgenomen. Maar inderdaad, hoewel het geen officiële bron is, blijkt het waargenomen betaalgedrag van een onderneming een pertinente indicator.

Geprotesteerde wissels, een absurditeit

Omgekeerd rapporteren we niet langer de alarmwaarde van protesten op wissels. Om de eenvoudige reden dat deze gegevens niet meer voor het publiek toegankelijk zijn.

In 2013 werd besloten de geprotesteerde wissels op te nemen in het CBB informaticasysteem. Hierbij werd jammer genoeg geen rekening gehouden met het publieke karakter van de geprotesteerde wissel. De facto heeft dat, bij gebrek aan noodzakelijke uitvoeringsbesluiten, ervoor gezorgd dat deze gegevens niet meer publiek zijn. Terwijl ze hiervoor nochtans via de Nationale Bank wel ter beschikking werden gesteld.

Het was wellicht niet de intentie van de wetgever, maar hiermee verdween een zeer belangrijk knipperlicht. Een absurditeit. Een niet nagekomen wissel werd immers binnen het B2B-gebeuren beschouwd als de ultieme woordbreuk. Net daarom was en is het essentieel dat de geprotesteerde wissel publiek gekend is. Net daarom werd de wissel algemeen aanvaard als een uiterst betrouwbaar instrument. Het maakt het mogelijk om toch zaken te doen met, en betaaluitstel te verlenen aan, bedrijven waarover twijfels bestaan inzake hun kredietwaardigheid. Het niet meer publiek toegankelijk zijn van deze gegevens doet de grote mate van zekerheid die de wissel als betaalinstrument bood teniet.

Dagvaardingen RSZ

Anders is het gesteld met de dagvaardingen RSZ. Op 1/2/2017 werd een nieuwe procedure van kracht. Daarbij int de RSZ-administratie de onbetaalde, en in het bijzonder onbetwiste, schuldvorderingen via een dwangbevel in plaats van dagvaarding voor de rechtbank. Enkel de betwiste schuldvorderingen resulteren dus nog in een dagvaarding. Dit heeft een dubbel gevolg. Enerzijds is er een belangrijke afname van het aantal dagvaardingen RSZ. Anderzijds stellen we vast dat de alarmwaarde van diezelfde dagvaardingen spectaculair stijgt.

Opnieuw rapporteren we de evolutie van 12 belangrijke knipperlichten in functie van hun alarmwaarde naar ondernemingen in moeilijkheden toe.

In dit e-paper hebben we overigens nog een 13e knipperlicht toegevoegd.

Meer dan 12 knipperlichten

De conclusies blijven in ieder geval gelijklopend. Wie faillissementen probeert te vermijden, of bedrijven in moeilijkheden probeert te definiëren aan de hand van klassieke financiële criteria, zoals de alarmbelprocedure of een sterk tekort aan liquiditeit, werkt niet efficiënt. Sterker zelfs, de alarmwaarde van dergelijke knipperlichten zakt in 2018 naar een ongekend dieptepunt.

Daartegenover bewijzen andere criteria zoals de Graydon Sociale Score die rekening houdt met verschillende sociale parameters, het werkelijke betaalgedrag, de connectie van bedrijfsleiders met andere bedrijven (in moeilijkheden), het te laat publiceren van de jaarrekening, een negatieve basislimiet, ... jaar na jaar hun waarde.

Toch lijkt het mij belangrijk om te benadrukken dat Graydon Belgium, naast de voor deze publicatie geselecteerde knipperlichten, beschikt over nog heel wat andere data die de voorspellende modellen heel wat efficiënter maken. De weergegeven 12 knipperlichten behoren tot het topje van de ijsberg. Het zijn duidelijk waarneembare symptomen die rechtstreeks in verband kunnen gebracht worden met de onderneming in moeilijkheden.

Uitgebreide datasets

Daarnaast verzamelen we continu en beschikken we dus over meer uitgebreide datasets die ons bijvoorbeeld ook doen begrijpen hoe het zit met de kwaliteit van het management van een onderneming, de innovatiekracht, de mate waarin het effectief activiteiten ontwikkelt, de fraudegevoeligheid, ... Het zijn net deze elementen die leiden naar hoog performante scores én voorspellende algoritmes met een geringe foutenmarge.

Wie werkelijk preventief wil werken en ondernemingen zo snel en dus zo efficiënt mogelijk wil bijstaan, zal des te meer proactief moeten werken. Die zal dus gebruik moeten maken van de mogelijkheden die een eigentijdse hoogtechnologische benadering biedt.